|
| Tanrı ve inanc kavramları - Gereksiz Bilgiler Ansiklopedisi Haberler, Yazılar, Fıkralar |
| AnaSayfa > Gereksiz Bilgiler Ansiklopedisi > Tanrı ve inanc kavramları | |
| | Tanri'ya iliskin dunyada bircok gorusler bulunmaktadir. Buna ragmen bu
goruslerin cogunu bir araya getirseniz aslinda Tanri hakkinda bir cok
tanimlamanin uc asagi bes yukari birbirine benzerlikler tasidigini gormeniz de
mumkundur. Simdi bu farkli goruslerin bazilarinin ana basliklarini siralayalim:
Politeizm: Eski Yunan ve Nordik mitolojilerinde oldukca yaygin olan ve bircok
kisisel tanrinin varligini kabul eden bir inanc bicimidir.
Henoteizm: Bu inanc bicimi de cok tanricilik olarak bilinmektedir. Fakat tek bir
tanri diger butun tanrilarin basinda yer almaktadir. Cunku bu tanri kendi
kabilesinin, halkinin tanrisidir.
Monoteizm: Bu kisaca Teizm ile ifade edilmektedir. Tek bir tanrinin varligina
imandir. Tanri kendi kendine var olan ve her seyi yaratan en yuce ve kadir
Olandir. Butun her seyi hic yoktan var etmistir.
Panteizm: Genelde Hinduizm ve Dogu dinleri ile baglantilidir. Batida pek yaygin
degildir. Tanri bir kisi degil her seyde butun evrende kendi varligini
sunmaktadir.
Panenteizm: Bu inanca gore tanri evrenle tanimlanamaz fakat evrene dahil olarak
gorulebilir. Evren bir anlamda Tanri sayilsa da Tanri evrenden daha fazla
buyukluktedir.
Yukarida saydiklarimiz dunyamizin belli basli dinlerinin Tanri gorusleridir. Bu
ana basliklarin aslinda bir de alt basliklari da vardir. Tabi bunlarin her
birini ayri ayri tanimlamamiz mumkun degildir. Ancak bazi alt inanclari da
burada gormemiz gerekiyor:
Dualizm: Panteizmin bir cesidi olarak karsimiza cikar. Dualist birbirine karsi
iki tanriya inanir. Genelde bu tanrilardan biri iyi bir digeri ise kotu
tanridir. Goruldugu gibi cok tanrili bir inanc sistemini koruyup iki tanri ile
sinirlandirmis olmaktir.
Deizm: Bir anlamda Teizmin bir alt cesididir denilebilir. Bu inancta kisi bir
Teist gibi tek bir Tanriya inanir ama fark Deist'e gore bu Tanri yaratma
eyleminden sonra evrenin hicbir isine mudahale etmemektedir.
Mutlak Monizm: Bu da yine Panteizmin ya da Panenteizmin bir cesitlemesidir. Bu
inanca gore Tanri mutlak bir birlik icindedir. Yalniz kendisini tam anlami ile
gercek olmayan bir dunyaya cogul bir gorunumde aciklamaktadir.
Bu tarz tanrisal inanc gorusleri ve cesitleri yani sira bir de herhangi bir
tanriyi kabul etmeyi reddedenler vardir. Bunlari da su basliklarla ozetlememiz
mumkundur:
Agnostikler: Bu anlayisa gore Tanri hakkindaki gercek bilinmez ve bilinemez.
Ateizm: Teizmin karsiti olan gorustur. Tanrinin varligini tamamen inkar ederler.
Naturalizm: Basitce ateizmin olumlu ifadesidir. Ateistler doganin arkasinda bir
tanri fikrini kabul etmezler ve her seyin kendi basina var oldugunu ileri
surerler. Ateizm bir cok din karsiti kisi tarafindan izlenilen bir inanc oldugu
halde bazen bazi dindar kisilerde bu inanci edinmislerdir. Budizmin bir cesidi
olan Teravadanin ateizmden etkilendigi gorulmektedir. Bazi ateistler humanist
insan dininin hicbir tanri ile ilgisi olmadan olabilecegini de ileri
surmektedirler.
|
| Yorumlar | | Bu meatiyel için Henüz Yorum Yapılmamış, İlk yorumu siz Yapın! | | Yorum Ekle | |
|
|
|